Codex Atlanticus

Codex Atlanticus, 1478 ile 1519 yılları arasına tarihlenen 1.119 yaprağa yayılmış, İtalyanca yazılmış, Leonardo da Vinci'nin çizim ve yazılarını içeren devasa, 12 ciltlik bir koleksiyondur. Adını, sayfaları bir araya getirmek için kullanılan atlas boyutundaki kağıttan alır. Bu, Leonardo'nun notlarının en büyük tekil kümesidir ve uçuş, silahlar, müzik aletleri, matematik, botanik, hidrolik ve daha fazlası gibi şaşırtıcı sayıda konuyu kapsar. Kodeks, 16. yüzyılın sonlarında heykeltıraş Pompeo Leoni tarafından bir araya getirildi; Leoni, bu derlemeyi oluşturmak için Leonardo'nun orijinal not defterlerinden birkaçını parçalamıştı. Bugün, Milano'daki Biblioteca Ambrosiana'da bulunmaktadır. Sayfalar, Leonardo'nun zihnine doğrudan bir pencere sunarak amansız merakını ve yaratıcı ruhunu sergilemektedir. Uçan makineler için tasarımlardan su akışı çalışmalarına kadar kodeks, sanatı ve bilimi kusursuz bir şekilde harmanlayan bir dehanın izlerini taşır. Rönesans polimatının birçok alana katkısını anlamak için vazgeçilmez bir kaynak olmaya devam etmektedir.

Kodeks, Leonardo'nun yaşamı boyunca tek bir kitap olarak yayımlanmamıştır. İlk modern tıpkıbasım edisyonu, 1973-1975 yıllarında Giunti Editore ve Biblioteca Ambrosiana tarafından yaklaşık 500 kopyalık sınırlı bir baskıyla 12 cilt halinde yayımlandı. 2009 yılında çevrimiçi bir dijital edisyonu başlatıldı ve kırılgan sayfalar dünya çapında ücretsiz olarak erişilebilir hale geldi. 2019 yılında, tam set için yaklaşık 8.000 € fiyatla yeni bir eleştirel tıpkıbasım edisyonu yayımlandı. Tek tek yapraklar zaman zaman açık artırmalarda ortaya çıkmaktadır; 2019'da Christie's'de dev bir tatar yayı tasarımı içeren bir sayfa 1,6 milyon dolara satıldı.

Bilim insanları evrensel olarak kodeksi İtalyan Rönesansı'nın en önemli belgelerinden biri olarak övmektedir. Sanat tarihçisi Kenneth Clark, onu "insan merakının şimdiye kadar bir araya getirilmiş en şaşırtıcı kanıtı" olarak nitelendirmiştir. Bazı eleştirmenler, Leoni'nin derlemesinin Leonardo'nun not defterlerinin orijinal kronolojik düzenini bozduğunu ve fikirlerinin evrimini izleme çabalarını karmaşıklaştırdığını belirtmektedir. Bununla birlikte, kodeks, Ken Burns'ün 2024 Netflix filmi Leonardo da Vinci dahil sayısız belgesele ilham vermiş ve Louvre Müzesi, Metropolitan Sanat Müzesi ve başka yerlerde sergilenmiştir. Uçan makinelerin çizimleri, Rönesans inovasyonunun ikonik sembolleri haline gelmiştir.[düzenle]