Linux kernel

Linux çekirdeği, sayısız işletim sisteminin temelini oluşturan ücretsiz ve açık kaynaklı bir Unix benzeri çekirdektir. 1991 yılında Linus Torvalds tarafından oluşturulmuş ve kısa süre sonra GNU işletim sisteminin çekirdeği olarak benimsenmiş, birçok kişinin Linux dediği yapıyı oluşturmuştur. Günümüzde akıllı telefonlardan (Android) süper bilgisayarlara, gömülü cihazlardan bulut sunucularına kadar her şeyde çalışmaktadır.

Çoğunlukla GCC uzantıları ve bazı mimariye özgü assembly ile C dilinde yazılan çekirdek, monolitik bir tasarıma sahiptir—tüm temel hizmetler çekirdek alanında çalışır—ancak modülerdir, aygıt sürücülerinin, dosya sistemlerinin ve diğer bileşenlerin dinamik olarak yüklenmesine olanak tanır. Süreçleri, belleği, ağ iletişimini ve donanım soyutlamasını yönetir, sistem düzeyinde deneyler için bir kum havuzu sunar. Kullanıcılar özel çekirdekler derleyebilir, sysctl ile parametreleri ayarlayabilir ve gerçek zamanlı performans ince ayarları yapabilir.

Çekirdeğin geliştirilmesi, her 2-3 ayda bir yeni sürümlerle zaman tabanlı bir yayın döngüsünü izler. Her sürüm, Linus Torvalds ve alt sistem bakıcıları tarafından koordine edilen küresel bir katkıda bulunanlar topluluğundan binlerce yama içerir. Proje GPLv2 altında lisanslanmıştır ve herkes için ücretsiz kalmasını sağlar.[düzenle]

Linux çekirdeğiyle etkileşim kurmak, karmaşık bir sistem simülasyon oyunu oynamak gibidir. Kullanıcılar süreçleri yönetir, bellek ayırır, cihazları yapılandırır ve komut satırı arayüzleri ile yapılandırma dosyaları aracılığıyla performansı optimize eder. Çekirdeğin modüler tasarımı, modları donatmaya benzer şekilde modülleri dinamik olarak yüklemenize ve kaldırmanıza olanak tanır. Özel çekirdekler derleyebilir, sysctl ile parametreleri ayarlayabilir ve hatta gerçek zamanlı bilgi işlem özelliklerini etkinleştirebilirsiniz.

Temel mekanikler arasında süreç zamanlaması (CFS, gerçek zamanlı), bellek yönetimi (sayfalama, takas, OOM katili), aygıt sürücüsü entegrasyonu, dosya sistemi desteği (ext4, Btrfs, XFS) ve ağ yığını (TCP/IP, güvenlik duvarları, yönlendirme) bulunur. Çekirdek ayrıca KVM aracılığıyla sanallaştırmayı ve cgroups ile ad alanları aracılığıyla konteynerleştirmeyi destekleyerek sistem düzeyinde deneyler için bir kum havuzu sunar.[düzenle]

Hikaye, 1991 yılında Fin bilgisayar bilimi öğrencisi Linus Torvalds'ın MINIX haber grubunda bir hobi projesi duyurmasıyla başlar. Sürüm 0.01, 17 Eylül 1991'de yayınlandı, ancak kamuoyuna duyuru 5 Ekim'de yapıldı. Çekirdek, dünyanın dört bir yanındaki geliştiricilerin kod katkısıyla hızla büyüdü. İlk kararlı sürüm olan 1.0, 14 Mart 1994'te çıktı.

Önemli kilometre taşları arasında, gelişmiş ölçeklenebilirlik ve gerçek zamanlı destek gibi kurumsal özellikler getiren 2.6 serisi (2003–2011) ve 2004'te zaman tabanlı sürümlere geçiş yer alır. Çekirdek, masaüstü Ubuntu'dan Android'e kadar binlerce dağıtım tarafından benimsenmiştir ve 2024 itibarıyla TOP500 süper bilgisayarlarının %100'üne güç vermektedir. Devam eden hikaye, Linus Torvalds'ın hayırsever diktatör olduğu GPLv2 altında küresel bir işbirliğidir.[düzenle]